Iran và Mỹ bất ngờ tấn công lẫn nhau giữa lúc lệnh ngừng bắn vẫn có hiệu lực

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã tiến hành một cuộc tấn công nhằm vào căn cứ quân sự của Mỹ tại Trung Đông, sau khi Washington mở các đợt không kích nhắm vào các mục tiêu của Iran trong rạng sáng ngày 28/5 theo giờ địa phương. Diễn biến mới nhất khiến căng thẳng quân sự giữa Tehran và Washington tiếp tục leo thang, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xung đột lan rộng tại khu vực Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz.

Theo truyền thông nhà nước Iran, IRGC cho biết cuộc tấn công được triển khai nhằm đáp trả hành động mà Tehran gọi là “sự gây hấn của quân đội Mỹ”. Thông báo được hãng tin Fars đăng tải cho biết lực lượng này đã nhắm mục tiêu vào căn cứ không quân Mỹ mà họ cáo buộc là nơi xuất phát của các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào khu vực gần sân bay Bandar Abbas trước đó vài giờ.

Iran không công khai tên căn cứ quân sự Mỹ bị tấn công. Tuy nhiên, Mỹ hiện duy trì mạng lưới căn cứ quân sự trải dài khắp Trung Đông, bao gồm tại Kuwait, Qatar, Bahrain, Iraq, UAE và Syria. Điều này khiến giới quan sát nhận định phạm vi đối đầu có thể mở rộng ra nhiều quốc gia trong khu vực nếu các cuộc trả đũa tiếp tục leo thang.

IRGC tuyên bố vụ tấn công là “lời cảnh báo nghiêm khắc” gửi tới Washington, đồng thời nhấn mạnh rằng mọi hành động quân sự nhằm vào Iran sẽ “không thể diễn ra mà không phải trả giá”. Phát ngôn cứng rắn này xuất hiện trong bối cảnh quan hệ Mỹ – Iran đang rơi vào giai đoạn căng thẳng nhất kể từ sau chuỗi sự kiện xung đột tại Biển Đỏ và các cuộc tấn công nhằm vào lực lượng Mỹ tại Iraq, Syria trong thời gian gần đây.

Cùng thời điểm Iran thông báo mở cuộc tấn công, quân đội Kuwait cho biết hệ thống phòng không nước này đã đánh chặn nhiều vật thể bay “thù địch”, bao gồm máy bay không người lái và tên lửa. Kuwait không xác nhận nguồn gốc của các mục tiêu bị đánh chặn, song động thái này càng làm gia tăng suy đoán về việc khu vực Vịnh Ba Tư đang đứng trước nguy cơ bất ổn an ninh nghiêm trọng.

Trước đó, vào rạng sáng cùng ngày, nhiều tiếng nổ lớn đã được ghi nhận ở phía đông thành phố Bandar Abbas – cảng biển chiến lược của Iran nằm gần eo biển Hormuz, tuyến hàng hải vận chuyển dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới. Một quan chức Mỹ xác nhận quân đội nước này đã bắn hạ 4 máy bay không người lái của Iran và tấn công vào một trạm điều khiển mặt đất tại Bandar Abbas, nơi được cho là chuẩn bị phóng thêm UAV thứ năm.

Bandar Abbas từ lâu được xem là trung tâm quân sự và hải quân quan trọng của Iran. Thành phố này nằm sát eo biển Hormuz – nơi khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ toàn cầu đi qua mỗi ngày. Vì vậy, bất kỳ cuộc đối đầu quân sự nào xảy ra quanh khu vực này đều có thể tác động mạnh tới thị trường năng lượng quốc tế, giá dầu và tâm lý nhà đầu tư toàn cầu.