Michael Saylor lên tiếng phản đối đề xuất nâng cấp Bitcoin BIP 110

Hai nhân vật có tầm ảnh hưởng lớn trong hệ sinh thái Bitcoin là Adam Back – đồng sáng lập Blockstream, nhà phát minh thuật toán Hashcash – và Michael Saylor – Chủ tịch điều hành Strategy – đã đồng loạt lên tiếng phản đối đề xuất nâng cấp BIP 110. Động thái này tiếp tục cho thấy cuộc tranh luận về tương lai của Bitcoin đang ngày càng trở nên gay gắt khi cộng đồng chia thành hai luồng quan điểm đối lập.

Theo Adam Back, BIP 110 về bản chất là một nỗ lực nhằm kiểm soát cách người khác sử dụng mạng lưới Bitcoin. Ông cho rằng việc áp đặt các quy tắc để phân biệt đâu là giao dịch “hợp lệ” hay “không mong muốn” đi ngược lại những giá trị cốt lõi đã giúp Bitcoin tồn tại suốt hơn 17 năm, bao gồm tính phi tập trung, trung lập và không cần xin phép (permissionless).

Adam Back nhấn mạnh rằng nếu cố gắng thúc đẩy BIP 110 bất chấp sự phản đối của phần lớn cộng đồng, kết quả nhiều khả năng sẽ chỉ dẫn đến một đợt phân tách chuỗi (fork) thay vì tạo ra sự đồng thuận thực sự. Theo ông, sức mạnh của Bitcoin nằm ở việc mọi người đều có thể tự do sử dụng không gian khối nếu chấp nhận trả phí thị trường, thay vì để một nhóm nhà phát triển quyết định loại giao dịch nào được phép tồn tại.

Trong khi đó, Michael Saylor cũng bày tỏ quan điểm tương tự. Ông cho rằng BIP 110 đã biến cuộc tranh luận về “spam” trên Bitcoin thành một thay đổi ở cấp độ đồng thuận (consensus), đồng nghĩa với việc một số giao dịch hiện vẫn hoàn toàn hợp lệ và đã trả đầy đủ phí mạng lưới sẽ bị coi là không hợp lệ nếu đề xuất này được áp dụng.

Theo Saylor, đây là một tiền lệ rất nguy hiểm đối với Bitcoin. Một khi mạng lưới bắt đầu thay đổi quy tắc đồng thuận để loại bỏ một nhóm giao dịch cụ thể, sẽ rất khó để đảm bảo những thay đổi tương tự không tiếp tục xuất hiện trong tương lai. Ông cho rằng cộng đồng nên tập trung giải quyết những thách thức dài hạn quan trọng hơn thay vì tạo ra các thay đổi có thể ảnh hưởng đến tính trung lập của giao thức.

BIP 110 là một đề xuất gây nhiều tranh cãi khi hướng tới việc hạn chế các giao dịch chứa dữ liệu không mang mục đích thanh toán, chẳng hạn như Ordinals, BRC-20 hay các dạng dữ liệu được ghi trực tiếp lên blockchain Bitcoin. Những người ủng hộ cho rằng các loại dữ liệu này khiến blockchain ngày càng phình to, làm tăng chi phí vận hành node và chiếm dụng không gian khối vốn nên được ưu tiên cho các giao dịch thanh toán.

Ở chiều ngược lại, nhiều thành viên trong cộng đồng Bitcoin cho rằng nếu người dùng sẵn sàng trả phí theo cơ chế thị trường thì mạng lưới không nên phân biệt mục đích sử dụng của giao dịch. Theo lập luận này, Bitcoin cần duy trì tính trung lập tuyệt đối thay vì can thiệp vào nội dung của giao dịch.

Tranh cãi xung quanh BIP 110 cũng làm sống lại cuộc đối đầu kéo dài nhiều năm giữa hai trường phái trong cộng đồng Bitcoin: một bên muốn Bitcoin chỉ đóng vai trò là hệ thống tiền tệ điện tử ngang hàng, trong khi bên còn lại cho rằng blockchain Bitcoin có thể được sử dụng cho nhiều mục đích khác nếu người dùng tự nguyện trả phí mạng lưới.

Diễn biến mới nhất cho thấy BIP 110 hiện vẫn chưa nhận được sự ủng hộ đáng kể từ các thợ đào và các node trên mạng lưới. Tỷ lệ tín hiệu ủng hộ vẫn ở mức rất thấp, thấp hơn nhiều so với ngưỡng cần thiết để kích hoạt thay đổi. Điều này khiến nhiều nhà quan sát nhận định khả năng đề xuất được thông qua trong thời gian tới là không cao.

Cuộc tranh luận về BIP 110 được đánh giá là một trong những phép thử lớn nhất đối với cơ chế quản trị của Bitcoin trong nhiều năm trở lại đây. Bất kể kết quả cuối cùng ra sao, sự kiện này tiếp tục khẳng định rằng mọi thay đổi đối với giao thức Bitcoin chỉ có thể được triển khai khi nhận được sự đồng thuận rộng rãi từ toàn bộ hệ sinh thái, bao gồm nhà phát triển, thợ đào, các node và người nắm giữ Bitcoin.